Edebiyat

İki Yazar, İki Portre Yazısı/ Mehmet Bardakçı

Sidney Lanier(3 Şubat 1842-7 Eylül 1881) ABD’li şair ve müzisyen.

Sidney Lanier Amerikalı şair, müzikçi ve eleştirmen (Macon, Georgia 1842 Lynn, North Carolina 1881). Lanier küçük yaşta William Shakespeare’i, Joseph Addison’u, XVIII. yy.ın ünlü yazarlarını, sir Walter Scott’u ve romantikleri okudu.

İlköğrenimini Macon’daki Bibb County academy’de yaptı. 14 Yaşında Oglethorpe kolejine.girdi.
Flüt çalmayı kendi kendine öğrendi. O dönemde Güney’de sanat ciddiye alınmazdı, babası Lanier’nin hukuk okumasını istiyordu.
Bir ara öğretmenlik yaptı, sonra iç savaş patladı. Sanatçı, 1861’de orduya girdi, savaş boyunca çeşitli yerlerde çarpıştı, esir düştü. Hapisteyken yaşadığı kötü şartlar yüzünden verem oldu.
1865 Şubatında serbest bırakıldı. 1867’de yayınladığı Tiger-Lilies (Kap-lan-Zambakları) adlı hikâyesinde savaşı anlattı. Aynı yıl evlendi.
1873 Aralığında Baltimor’da yeni kurulan Peabody Senfoni orkestrasında birinci flütçü oldu. Bir yıl sonra ilk şiir kitabını yayınladı.
1879’da John Hopkin’s Üniversitesi İngiliz Edebiyatı bölümüne tayin edildi. Yayınladığı tenkit eserleri: The Science of Engîish Verse (İngiliz Şiir Ustalığı) [1880] ve The English Novel (İngiliz Romanı) [1883]; Music and Poetry (Müzik ve Şiir) [1898] ile Shakespeare and this Forerunners (Shakespeare ve öncekiler)

*
İsa’nın Dirilişi

Bazı sabahlar nehrin kıyısında bekleyen gün ışığını
Erken uğramış bir sonbahar uzun çimenleri dalgalandırır durduğu yerde,
Bozkırın havzasında titrer hafif bir rüzgâr
Ve sanki bir mezar boyunca esmiş gibi, uğuldar.

Ve sonra ben duraksayıp bu uğultuyu dinlerim.
Bilindik bir akıntıya yabancı gözlerle bakarım.
Ölüm tarafından fısıldanan vahşi doğum çığlıklarını duyunca
Rüyaya daldığını sanan insanları, ben biliyorum.
Ardından su zambakları yükselir yavaşça
Bildiğim hayatın bucaksız yüzü,
Değişti, mucizeler ve hayretle,
Bir zamanlar, kar ile perdahlanmış ateş içinde yanan gözlerle doldu artık.
Makul şimdi, kaşları eski Acı ile hemen kırışmış,
Durgun ağzı huzur ve dermanı için bekliyordu.
Tövbe serpiştirilmiş küllerin saflığı,
Uysal bir çiçek başı gibi sarkıyordu, bükük.
Acımasız savaşın eski yaraları yok oldu;
Ve Duyu’nun boğuştuğu tüm o mavi çürükler gitti
Kırmızı lekelerin tüm üzücü kırıntıları savruldu,
Ve sönük kızarıklık bir yüreğin çalınmasına adandı.
Başkalaşmış durumların engin evhamı hâlâ
Gizli günahlar veya kıyamet tarafından görülmemiş,
Geriye kalan, artık su canlılarının arasında bekle,
Dayan, şurada parıldayan nilüfer çiçeklerinin yamacında.
On sekiz yüzyıl boyunca nehrin kıyısında,
Ve dalgalanan bir imparatorluğun fırtınalı zamanında
-Bırak rüzgârlar bozkırdan uzanıp uğuldasın tenime,
Mecbur muyum tüm bunlara, ben, Mesih, mezarıma ulaşmak için.

Sidney Lanier
Çeviri: Aleyna Özden

***

Goffredo Mameli (5 Eylül 1827-6 Temmuz 1849) İtalyan şair ve yazar.

Sardunyalı aristokrat bir amiralin oğlu olan Mameli, babasının komutasındaki Sardunya Krallığı filosunun olduğu Cenova’da doğdu . Yedi yaşında, kolera riskinden korunması için büyükbabasının yanına Sardunya’ya gönderildi, ancak daha sonra çalışmalarını tamamlamak için Cenova’ya geri döndü.
Risorgimento’daki (19.yy İtalyan Birliği hareketi) İtalyan şair ve vatansever ve İtalyan milli marşının yazarı, “ Halk arasında “Fratelli d’Italia” (“İtalya’nın Kardeşleri”) olarak bilinen Inno di Mameli ”(Mameli marşı/ilahisi)’dir. İtalyan milli marşı olması sonradandır.

Diario del Popolo (“Halkın Günlüğü”) gazetesinin yöneticisi oldu ve Avusturya’ya karşı savaş için bir basında kampanya başlattı. Aralık 1848’de, Mameli, Pellegrino Rossi’nin öldürüldüğü Roma’ya ulaştı ve Roma Cumhuriyeti’nin (9 Şubat 1849) tanınması için gizli çalışmalara yardım etti. Mameli daha sonra Toskana ile Lazio (Roma’nın başkent olduğu bölge) arasında ortak bir devlet kurulmasını önerdiği Floransa’ya gitti.

Cumhuriyetçi lider Giuseppe Mazzini , Mameli’nin annesinin bir arkadaşıydı ve Mameli’ye vatanseverlik idealleriyle ilham verdi. Bir öğrenci olarak, Mameli yurtsever ve cumhuriyetçi duyguları ifade eden şiirler yazmaya başladı. 1847’de yazılmış ve Michele Novaro’nun müziğini yaptığı “Fratelli d’Italia”, bir gecede, ulusal devrim ve bağımsızlığın marşı oldu. 1848’de Mameli, Avusturyalılara karşı savaşmaya gönüllü oldu. 1849’da Roma Cumhuriyeti ilan edildiğinde Roma’da bulundu ve Mazzini’ye ünlü çağrıyı gönderdi: “Roma! Repubblica! Venite! ”(“ Roma! Cumhuriyet! Gel! ”). Vatansever Giuseppe Garibaldi’nin gücüne katılırken, Roma’yı Louis-Napoléon Bonaparte tarafından gönderilen Fransız ordusuna karşı korurken ikinci kez ölümcül şekilde yaralandı. Hastanede tedavi edilmesine rağmen kangrene dönüştü ve bacağı kesildi. Yine de kurtarılamayarak öldü. Sadece 22 yaşındaydı.

*

İtalyan Ulusal Marşı
İtalya’nın kardeşleri,
İtalya uyandı;
Scipio’nun miğferini (1)
başına taktı
Zafer Tanrıçası nerede?
O’nun başını sunun
Roma’nın kölesi olması için
yarattı Tanrı onu

Birlik olalım!
Ölmeye hazırız ;
İtalya çağırıyor.

Yüzyıllarca damgalandık
biz bir halk değilmişiz

diye ve güldüler çünkü
bölündük.
Bir bayrak altında birlik
olalım, tek amaçla ; şimdi
kaynaşma zamanı.

Birlik olalım!
Ölmeye hazırız ;
İtalya çağırıyor.

Birleşelim, sevelim ;
birlik olma ve sevgi
Halka gösterir
Tanrı’nın yollarını.
Yemin edelim doğduğumuz
toprakları kurtarmaya ;
Birleşince, Tanrı için
Kim bizi yenebilir?

Birlik olalım!
Ölmeye hazırız ;
İtalya çağırıyor.

Alplerden Sicilya’ya,
Her yer Legnano (2)
Her erkek Ferruccio (3)
tek yürek ve yumruk;
İtalya’nın tüm çocukları
Balilla’dır. (4)
Bütün kiliselerin çanları
akşam duası için çalıyor.

Birlik olalım!
Ölmeye hazırız ;
İtalya çağırıyor.

Onlar, birlikler ki satılık
kılıçlar oldular ; (5)
Avusturya kartalları tüylerini,
çoktan döktüler , İtalyanın kanı
ve Leh kanı içtiler Kazak’larla birlikte. (6)
Fakat kalpler yandı.
Birlik olalım!
Ölmeye hazırız ;
İtalya çağırıyor.

Goffredo Mameli
Çeviri : Mehmet Bardakçı

6-

(1) Scipio : Gnaeus Cornelius Scipio Asina ; Romalı general.
(2) Legnano : 1176 yılında bir çok İtalyan topluluklarının özgürlük bir araya gelerek imparatora
karşı savaşmasına verilen ad.
(3) Ferruccio : 1530’da Floransa’yı 5. Şarl birliklerine karşı savaşmış kaptan.
(4) Balilla : Cenovalı Giambattista Perasso’nun takma adı. 1746’da Avusturya’ya karşı savaştı.
(5) Satılık kılıçlar : İtalyan Cumhuriyetçilerine karşı savaşsın diye Fransızlarca kullanılan
İtalyan paralı askerlerine atıf yapılıyor.
(6) Rus ve Kazak ordusunun Polonyayı işgaline yardım eden Avusturyalılara atıf yapılıyor.

***

İTALYANCA ASLI VE İNGİLİZCESİ

Fratelli d’Italia,
L’Italia s’è desta;
Dell’elmo di Scipio
S’è cinta la testa.
Dov’è la Vittoria?
Le porga la chioma;
Ché schiava di Roma
Iddio la creò.

Stringiamci a coorte!
Siam pronti alla morte;
Italia chiamò.

Noi siamo da secoli
Calpesti, derisi,
Perché non siam popolo,
Perché siam divisi.
Raccolgaci un’unica
Bandiera, una speme;
Di fonderci insieme
Già l’ora suonò.

Stringiamci a coorte!
Siam pronti alla morte;
Italia chiamò.

Uniamoci, amiamoci;
L’unione e l’amore
Rivelano ai popoli
Le vie del Signore.
Giuriamo far libero
Il suolo natio:
Uniti, per Dio,
Chi vincer ci può?

Stringiamci a coorte!
Siam pronti alla morte;
Italia chiamò.

Dall’Alpe a Sicilia,
Dovunque è Legnano;
Ogn’uom di Ferruccio
Ha il core e la mano;
I bimbi d’Italia
Si chiaman Balilla;
Il suon d’ogni squilla
I Vespri suonò.

Stringiamci a coorte!
Siam pronti alla morte;
Italia chiamò.

Son giunchi che piegano
Le spade vendute;
Già l’Aquila d’Austria
Le penne ha perdute.
Il sangue d’Italia
E il sangue Polacco
Bevé col Cosacco,
Ma il cor le bruciò.

Stringiamci a coorte!
Siam pronti alle morte;
Italia chiamò
Brothers of Italy,
Italy has awakened;
Scipio’s helmet
she has put on her head.
Where is the Victory? (ref. 1)
Offer her the hair; (ref. 2)
because slave of Rome
God created her.

Let us unite!
We are ready to die;
Italy called.

We have been for centuries
stamped on, and laughed at,
because we are not one people,
because we are divided.
Let’s unite under
one flag, one dream;
To melt together
Already the time has come.

Let us unite!
We are ready to die;
Italy called.

Let’s unite, let’s love;
The union and the love
Reveal to the people
God’s ways.
We swear to liberate
the native soil:
United, for God,
Who can beat us?

Let us unite!
We are ready to die;
Italy called.

From the Alps to Sicily,
Everywhere is Legnano; (ref 3)
Every man of Ferruccio (ref 4)
has the heart and the hand;
the children of Italy
are called Balilla; (ref 5)
The sound of every church bell
calling for evening prayers.

Let us unite!
We are ready to die;
Italy called.

They are branches that bend
the sold swords; (ref. 6)
Already the eagle of Austria
has lost its feathers.
the blood of Italy
and the Polish blood (ref. 7)
Drank with Cossacks
But its heart was burnt.

Let us unite!
We are ready to die;
Italy called.

BU YAZILARDA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Konuyla İlgili Düşüncenizi Paylaşabilirsiniz

    Cevap Yazın