Roman

Yazar Portreleri / Mehmet Bardakçı

Willem Frederik Hermans(1 Eylül 1921-27 Nisan 1995) Hollandalı şair ve yazar.

Amsterdam’da doǧan W.F. Hermans; roman, ӧykü, şiir, tiyatro, deneme, senaryo, polemik ve eleştiri alanlarında eserler verdi. Fotoǧrafçılıkla da ilgilendi ve sürrealist kolajlar yaptı. Fizik ve matematik eğitimini başarıyla tamamlayarak doktor oldu. 1971 yılında P.C. Hooft Ödülü’nü almayı reddetti, ama 1977 yılında Hollanda Edebiyat Ödülü’nü Belçika Kralı Boudewijn’in elinden almayı kabul etti.
Hermans, Gerard Reve ve Harry Mulisch ile birlikte savaş sonrası yazarlarının “Üç Büyüğü” olarak kabul edildi. Alman işgali sırasında romanlar ve kısa ӧyküler yazdı. Adını, “De tranen der acacia’s” (Akasyaların gözyaşları) adlı işgal/savaş romanıyla duyurdu. 1958 yılında yayımlanan romanı “De donkere kamer van Demokles” (Demokles’in karanlık odası) eleştirmenlerce şaheser olarak gӧrüldü ve ulusal düzeyde kabul gӧrdü. Çıǧır açtıktan sonra bilimsel çalışmalara da aǧırlık verdi ve aralarında “Erosie” (Erezyon)’nun da olduǧu kitaplar yazdı.1971’de son savaş romanı “Herinneringen van een engelbewaarder” ( Bir melek koruyucusunun hatıraları)’nı yazdı. 1973 yılında Groningen Üniversitesi’nden ayrılarak Paris’e yerleşti. Gӧç, itibarını yitirmeye başladıǧı dӧneme rastladı ve devamında “De God Denkbaar” (Tanrı Düşünülebilir), “Het Evangelie van O. Dapper Dapper” (O.’nun İncil’i Cesaretli), “Onder professoren ” (Profesorler arasında / 1975) yazdıǧı kitapları şöhretini sarstı. O yıllardan sonra eleştirmenler yüksek sesle Hermans’ın bir zamanlar eriştiǧi düzeye tekrar erişebilip erişemeyeceǧini dillendirdiler ve onu, konuları tekrar etmekle, üşengenlikle (rahatına düşkün olmakla) ve de ayartmalara kapılarak kolay para kazanmakla suçladılar. Irkçı rejime karşı kültür boykotu uygulanırken Güney Afrika’yı ziyaret etmesi de deǧerinin azalmasını etkiledi. Seksenli yılların sonuna doǧru itibarı yeniden arttı. “Een heilige van de horlogerie” Bir saatçinin kutsalı (1987) adlı romanıyla AKO Edebiyat Ödülü’nde son elemelere kaldı. Sanatın çeşitli dallarında onlarca eser veren Willem Frederik Hermans, 1995 yılında Utrecht’te ӧldü.(İbrahim Eroğlu’ndan alıntı)

*
ŞAVAŞ VE BARIŞ
Bu yuvarlak masaya
Otuz devletin temsilcileri oturdular
Otuz yıl barış hakkında konuştular
Ve usandıklarından otuz bir çektiler.
Masanın üstünün altı beyazladı
Birbirlerinin vıcık vıcık ellerini sıktılar
Ve bitkin bir şekilde evlerine dӧndüler
Şimdi orgazm oluyor topçu
iki ya da üç yıldan beri
Kilise kapısı umumi tuvaleti(ne dӧndü) yarı
tanrıların
Muharebe meydanı âdet bezine tarihin
Doǧan yok
Tanrıların dӧlü
Kayboluyor samanyolunda
Ӧnceki gibi
Willem Frederik Hermans
Çeviri : Ibrahim Eroglu

*
ZAFER BAYRAMI
Çocuklar
Terk edilen arabalara musallat oluyorlar
Güpegündüz farlarını yakıyorlar
Klakson onlardan şikayetçi olsun diye
Tramvay geçip gidiyor
Terkisinde üç renkli flamayla
Arka balkonda tekrar edip duruyor bir orkestra
Trampetçi vuruyor bakır kanatlara
Polisler kӧtü evlerin ӧnünde duruyorlar
Boğucu, danslı barların kapıcılarıymış gibi
Kâğıt kırpıntıları beyaz fare sürüleri
Koşuyorlar kӧprüde dikilip dik dik bakan adama
‘Şehir bizim zamanımızın lunaparkıdır’
ve bu su balesi’ diyor o
İki ayaǧını da korkuluǧa dayayıp sıçrıyor;
‘Bütün hayat ızdıraptır’
Bayraklar kıvrılıyor direklerinde
Çok mahçuplar yılda bir kez dalgalanmaktan
Bӧyle bir anavatan…Büyük yudumlarla iç kalbim, ızdırabı
Sarışın saçlardan
Willem Frederik Hermans
Çeviri : Ibrahim Eroglu.

BU YAZILARDA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Konuyla İlgili Düşüncenizi Paylaşabilirsiniz

    Cevap Yazın